دێرین جەمال
مێژوو دەیسەلمێنێت کە ستەمکاران هەرچەندە کاتیان هەبێت، دواجار لە چنگی دادپەروەریی رزگاریان نابێت. گرتنی (عەجاج) وەک یەکێک لە جەلادە ناودارەکانی نوگرەسەلمان، هەلێکی مێژووییە بۆ زیندووکردنەوەی کەیسی ئەنفال و ناساندنی زیاتری کۆمەڵکوژیی کورد بە جیهان.
نوگرەسەلمان تەنها بەندیخانە نەبوو، بەڵکو تاقیگەیەک بوو بۆ ئەشکەنجەی دەروونی و جەستەیی. عەجاج وەک یەکێک لە بەرپرسانی ئەو شوێنە، چەندین تاوانی ئەنجامداوە کە ویژدانی مرۆڤایەتی دەهەژێنێت:
برسیکردن و تینووکردنی بە کۆمەڵ: بەکارهێنانی نان و ئاو وەک چەکێک بۆ شکاندنی کەرامەتی مرۆڤەکان.
سزادانی دەروونی: ناچارکردنی دایکان بۆ بینینی ئازاری منداڵەکانیان و رێگریکردن لە ناشتنی تەرمی ئازیزانیان.
سوکایەتیکردن بە شوناس: بەکارهێنانی وشەی نزم بەرانبەر بە نەتەوەی کورد بە مەبەستی رووخاندنی ئیرادەی زیندانیان.
سزای شایستە: یاسا یان تۆڵە؟
لە روانگەیەکی سیاسەتمەدارانە و یاساییەوە، گرنگترین سزا بۆ جەلادێکی وەک عەجاج، سزایەکی رەوا و ئاشکرایە. ئەگەرچی لەسێدارەدان وەک قەرەبوویەکی خێرا دەبینرێت، بەڵام هێشتنەوەی لە بەندیخانە و بەردەوامبوونی دادگاییکردنەکەی چەند سوودێکی هەیە:
یەک: درکاندنی راستییەکان، مانەوەی بە زیندوویی دەبێتە هۆی ئاشکرابوونی وردەکاریی زیاتر و دۆزینەوەی گۆڕی بە کۆمەڵی نوێ.
دوو: شکاندنی شکۆی جەلاد، بینینی ئەم جەلادە بەو لاوازی و بێ دەسەڵاتییەی ئێستای، گەورەترین شکستی دەروونییە بۆ خۆی و بیروباوەڕەکەی.
کورد چۆن سوود لەم کەیسە وەردەگرێت؟
ئەم دادگاییکردنە پێویستە بکرێتە کەرەستەیەکی پەیوەندیبەندی بەهێز بۆ گەیشتن بە مافە نەتەوەییەکان:
بە نێودەوڵەتیکردنی کەیسەکە: پێویستە نوێنەرایەتییەکانی کورد ئەم کەیسە وەک بەڵگەیەکی زیندوو بۆ کۆمەڵکوژی پیشان بدەن.
بەڵگەنامەکردنی مێژوو: ئەمە هەلێکە بۆ کۆکردنەوەی وتەی شایەتحاڵەکان تا مێژوویەکی راستگۆیانە بۆ نەوەکانی داهاتوو بنووسرێتەوە.
ناساندنی ئەم تاوانانە، زەمینەی یاسایی بۆ دۆزی کورد بەهێز دەکات، چونکە گەلێک کە رووبەڕووی لەناوچوون بووبێتەوە، مافی بڕیاردانی چارەنووسی وەک گەرەنتییەک بۆ دووبارە نەبوونەوەی تاوانەکان بۆ فەراهەم دەبێت.
لە کۆتاییدا گرنگە کورد بە ژیری و بەرنامەیەکی دوورمەودا مامەڵە بکات. عەجاج تەنها جەستەیەکە، بەڵام دەبێت ئەو بیرۆکەیەی ئەو نوێنەرایەتی دەکات لە جیهاندا شەرمەزار بکرێت تا رێگەی ئازادیی کورد کورتتر بێتەوە.
خ.غ
