مهودا میدیا-
ئاژانسی نێودەوڵەتیی وزەی ئەتۆمی لە راپۆرتێکی نهێنیدا کە ڕۆژی پێنجشەممە لەلایەن ئاژانسی فرانس پرێسەوە بڵاوكراوهتهوه، هۆشداریدا لەوەی کە نەتوانینی دەستڕاگەیشتن بە دامەزراوەکان بۆ پشتڕاستکردنەوەی ماددە ئەتۆمییەکان لە ئێران، نیگەرانی بڵاوبوونەوەی چەکی ئەتۆمی دەوروژێنێت، داوای لە ئێران کرد کە بە شێوەیەکی بنیاتنەر هاوکاری بکات.
ئاژانسەکەی نەتەوە یەکگرتووەکان لەدوای ئەو شەڕەی ئیسرائیل دژی ئێران لە حوزەیرانی 2025 دەستیپێکرد، کە ئەمهریکا بە لێدانی سێ پێگەی ئەتۆمی سەرەکی بەشداریی تێدا کرد، نەیتوانیوە سەردانی ئەو شوێنانە بکات.
هەروەها ئەم دامەزراوانە لە شەڕی ئەمهریکا و ئیسرائیل لە دژی تاران کە لە 28ی شوباتەوە دەستی پێکردبوو، کرانە ئامانج.
لە راپۆرتەکەدا هاتووە کە لە کاتێکدا ئاژانس دان بەوەدا دەنێت کە هێرشە سەربازییەکان بۆ سەر دامەزراوە و شوێنە ئەتۆمییەکانی ئێران دۆخێکی بێ وێنەی دروستکردووە، بەڵام لە هەموو شتێک گرنگترە کە چالاکییەکانی پشتڕاستکردنەوە لە ئێران بەبێ دواکەوتن ئەنجام بدرێت.
بڕیارە هەفتەی داهاتوو لە کۆبوونەوەی دەستەی بەڕێوەبەری ئاژانسی نێودەوڵەتیی وزەی ئەتۆمی کە بنکەکەی لە ڤیەننایە، تاوتوێی ئەو راپۆرتە بکرێت.
پێش شەڕی ساڵی 2025، ئاژانسەکە مەزەندەی کردووە کە ئێران خاوەنی نزیکەی 440 کیلۆگرام یۆرانیۆمی زۆر پیتێنراو بووە بە رێژەی لەسەدا 60، کە نزیکە لە ئاستی لەسەدا 90ی پێویست بۆ چەکی ئەتۆمی.
هەروەها ئاستی دەوڵەمەندکردنی ئێستا بە شێوەیەکی بەرچاو زیاترە لەو سنوورەی کە لەسەدا 3.76 رێککەوتننامەی ساڵی 2015 دانرابوو، کە بە شێوەیەکی کاریگەر داڕما دوای ئەوەی ئەمهریکا لە ساڵی 2018 بە شێوەیەکی تاکلایەنە لێی کشایەوە.
لە راپۆرتەکەیدا، ئاژانسەکە رایگەیاندووە، بێتوانایی لە دڵنیاکردنەوەی کۆگاکانی پێشووی راگەیەندراوی یۆرانیۆمی زۆر پیتێنراو و کەم پیتێنراو بۆ ماوەی نزیکەی ساڵێک- دواکەوتنێک کە زۆر زیاترە لە شێوازە ئاساییەکانی پاراستن- بابەتی نیگەرانی بڵاوبوونەوەیە.
رافائیل گرۆسی بەڕێوبەری گشتیی داوای لە ئێران کرد بەشێوەیەکی بنیاتنەر لەگەڵ دەزگاکەدا پەیوەندی بکات بۆ ئاسانکاری بۆ جێبەجێکردنی تەواو و کاریگەرانەی پارێزبەندییەکان لە ئێران.
ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمهریکا و ئیسرائیل و وڵاتانی تر لە مێژە ئێران بە هەوڵدان بۆ بەدەستهێنانی چەکی ئەتۆمی تۆمەتبار دەکەن، ئەو تۆمەتە تاران بەردەوام رەتیدەکاتەوە و جەخت لەوە دەکاتەوە کە بەرنامەکەی ئاشتیانە.
دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمهریکا جەختیکردەوە، هەر رێککەوتنێک لەگەڵ ئێران بۆ کۆتاییهێنان بە شەڕی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست دەبێت گەرەنتی ئەوە بکات کە چەکی ئەتۆمی دروست نەکات، چارەنووسی کۆگای یۆرانیۆمی زۆر پیتێنراوی ئێران هێشتا وەک خاڵێکی مشتومڕاوی مشتومڕ لە دانوستانە بەردەوامەکانی نێوان هەردوولادا دەمێنێتەوە.
ع
