کوردستانی
ئهنجومهنی باڵای فهتوا: گۆڕینی رهگهز لهبهر ویست و حهز حەرامە
مەودا میدیا - سلێمانی |
مەودا میدیا-
ئهنجومهنی باڵای فهتوا سەر بە یەکێتی زانایانی ئاینی ئیسلامی کوردستان رایگەیاند "گۆڕینی رهگهز لهبهر ویست و حهز و ئارهزووی كهسی له نێرهوه بۆ مێ یا بهپێچهوانهوه، له ئاینی پیرۆزی ئیسلامدا به هیچ جۆرێك رێگه پێدراو نییه و دروست نییه و حهرامه".
ئهنجومهنی باڵای فهتوا سەر بە یەکێتی زانایانی ئاینی ئیسلامی کوردستان رایگەیاند "گۆڕینی رهگهز لهبهر ویست و حهز و ئارهزووی كهسی له نێرهوه بۆ مێ یا بهپێچهوانهوه، له ئاینی پیرۆزی ئیسلامدا به هیچ جۆرێك رێگه پێدراو نییه و دروست نییه و حهرامه".
ئەنجومەنی باڵای فەتوا لە هەرێمی کوردستان لەبارەی گۆڕینی رهگهز رایدەگەیەنێت "گۆڕینی رهگهز لهبهر ویست، حهز و ئارهزووی كهسی له نێرهوه بۆ مێ یان به پێچهوانهوه، له ئایینی پیرۆزی ئیسلام دا به هیچ جۆرێك رێگه پێدراو نییه، ههر كهسێك له زكماكهوه، ههردوو رهگهز (نێرهمووك) بوو، پێویستە سهردانی لیژنهی پزیشكی تایبهتمهند بكات بۆ یهكلاكردنهوهی و چارهسهركردنی".
ئەنجومەنی باڵای فەتوا دەشڵێت "له میدیاكان و سۆشیال میدیا، قسه و لێدوانی بانگخواز و بهشێك له مامۆستایانی ئاینی بڵاودهكرێنهوه كه بڕیار له زۆر له بوارهكانی ژیان دهدهن و ئەمەش بۆچونی خۆیانە و بە فەتوا ئەژمار ناکرێت".
ئەنجومەنی باڵای فەتوا دەشڵێت "له میدیاكان و سۆشیال میدیا، قسه و لێدوانی بانگخواز و بهشێك له مامۆستایانی ئاینی بڵاودهكرێنهوه كه بڕیار له زۆر له بوارهكانی ژیان دهدهن و ئەمەش بۆچونی خۆیانە و بە فەتوا ئەژمار ناکرێت".
ئەوەشخراوەتەڕوو "له شهریعهتدا تهنانهت ههموو جۆره خۆشوبهاندنێكی نێر به مێ یان مێ بهنێر حهرام كراوه، بهڵام بوونی گرفتی دوو توخمی نێرهموكی له زكماكهوه له كهسێكدا گرفتی جینیی خیلقییه و كهسی گرفتار بێتاوانه و پێویستی به چارهسهر ههیه، ئهو جۆره كهسانه جێگهی بهزهیین و ئهبێت پاشگوێ نهخرێن".
دەقی فەتواکە:
دەقی فەتواکە:
قال تعالى: {فَاسْأَلُوا أَهْلَ الذِّكْرِ إِنْ كُنْتُمْ لَا تَعْلَمُونَ} (سورة النحل: 43)
الحمد لله، والصلاة والسلام على سيدنا محمد رسول الله، وعلى آله وأصحابه ومن والاه.
وبعد:
دوای ئهوهی ژمارهیهك هاوڵاتی پرسیاریان كرد سهبارهت به حوكمی گۆڕینی ڕهگهز له نێرهو بۆ مێ یان به پێچهوانهوه، ئهنجومهن له دانیشتنی ژماره (5) له بهرواری 15/6/2022م بهم شێوهیه وهڵامی دایهوه:
گۆڕینی رهگهز لهبهر ویست و حهز و ئارهزووی كهسی له نێرهوه بۆ مێ یا بهپێچهوانهوه، له ئاینی پیرۆزی ئیسلام دا به هیچ جۆرێك رێگه پێدراو نییهو و دروست نیهو حهرامه، چونكه ئهوه گۆڕینی یاسا و رێسای خوای گهورهیه, و پێی دهوترێت (تغییر خلق الله) وبۆ هیچ كهس نییه ئهو سنووره ببهزێنێ ودهستكاری نهخش و ودروستكراوی خوای گهوره بكات و، ئهم كاره ساختهو گزی خهڵهتاندنی تیادایهو كاری شهیتانه، دهربارهی ئهم كاره خوای گهوره له سورهتی (النساء) ئایهتی(119): دهفهرموێت: (وَلَأُضِلَّنَّهُمْ وَلَأُمَنِّيَنَّهُمْ وَلَآمُرَنَّهُمْ فَلَيُبَتِّكُنَّ آذَانَ الْأَنْعَامِ وَلَآمُرَنَّهُمْ فَلَيُغَيِّرُنَّ خَلْقَ اللَّهِ وَمَنْ يَتَّخِذِ الشَّيْطَانَ وَلِيًّا مِنْ دُونِ اللَّهِ فَقَدْ خَسِرَ خُسْرَانًا مُبِينًا).
وه ههر پزیشك یاناوهندێكی پزیشكی بهشدار بێت لهم جۆره نهشتهرگهریانهدا گوناهبارهو بهشداره لهو كاره حهرامه.
وه ههروهها له شهریعهتدا تهنانهت ههموو جۆره خۆشوبهاندنێكی نێر به مێ یان مێ بهنێر حهرام كراوه، لهفهرمودهی صهحیحدا هاتووه: (لَعَنَ النَّبِيُّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ المُخَنَّثِينَ مِنَ الرِّجَالِ، وَالمُتَرَجِّلاَتِ مِنَ النِّسَاءِ، وَقَالَ: «أَخْرِجُوهُمْ مِنْ بُيُوتِكُمْ) رواه البخاری (7/159) برقم: 5886
بهڵام بوونی گرفتی دوو توخمی (الخنثى) نێرهموكی له سكماكهوه له كهسێكدا گرفتی جینیی خیلقییهو كهسی گرفتار بێتاوانه و پێویستی به چارهسهر ههیه و, ئهو جۆره كهسانه جێگهی بهزهیین و, ئهبێت پاشگوێ نهخرێن و, به چاوی سووك سهیر نهكرێن و, لهناو كۆمهڵگهدا نهبێزرێندرێن و, دهستیان بگیرێت تا چارهسهر وهردهگرن و دێنهوه سهر حاڵ و باری سروشتی خۆیان، ههروهها له سهر ئاستی حكومهت و دهوڵهتدا پێویسته هاوكاری بكرێن و گرنگییان پێبدرێت.
وه ئهنجومهن له فهتوای ژماره (21) له بهرواری13/7/2021 ئاماژهی بهم حاڵهته كردووه، بۆیه ههر كهسێك له زكماكهوه، دارای ههردوو ڕهگهز بوو (نێرهمووك) بوو لایهكی به هێزتر بوو له لایهكی دیكهی، یان بهلای خۆیهوه تهواو ڕوون نهبوو كه نێره یان مێ وا باشه سهردانی لیژنهی پزیشكی تایبهتمهند بكات بۆ یهكلاكردنهوهی وچارهسهر كردنی، چونكه لهڕووی شهرعهوه دروسته نهشتهرگهری بۆ ئهنجام بدرێت و گوناهبار نابێت.
له كۆتاییدا: داواكارین له لایهنی پهیوهندیدار ڕێگری بكات له ههر ههوڵێكی گۆڕینی ڕهگهزو ههروهها هاوڕهگهزبازی كه لهم دواییانهدا بهداخهوه خهریكه بانگهشهی بۆ دهكرێت، چونكه ئهوه دیاردهیهكی دزێوو حهرامه و پێچهوانهی فیترهت و ڕهوشتی بهرزی مرۆڤایهتی و كوردهوارییه .
الحمد لله، والصلاة والسلام على سيدنا محمد رسول الله، وعلى آله وأصحابه ومن والاه.
وبعد:
دوای ئهوهی ژمارهیهك هاوڵاتی پرسیاریان كرد سهبارهت به حوكمی گۆڕینی ڕهگهز له نێرهو بۆ مێ یان به پێچهوانهوه، ئهنجومهن له دانیشتنی ژماره (5) له بهرواری 15/6/2022م بهم شێوهیه وهڵامی دایهوه:
گۆڕینی رهگهز لهبهر ویست و حهز و ئارهزووی كهسی له نێرهوه بۆ مێ یا بهپێچهوانهوه، له ئاینی پیرۆزی ئیسلام دا به هیچ جۆرێك رێگه پێدراو نییهو و دروست نیهو حهرامه، چونكه ئهوه گۆڕینی یاسا و رێسای خوای گهورهیه, و پێی دهوترێت (تغییر خلق الله) وبۆ هیچ كهس نییه ئهو سنووره ببهزێنێ ودهستكاری نهخش و ودروستكراوی خوای گهوره بكات و، ئهم كاره ساختهو گزی خهڵهتاندنی تیادایهو كاری شهیتانه، دهربارهی ئهم كاره خوای گهوره له سورهتی (النساء) ئایهتی(119): دهفهرموێت: (وَلَأُضِلَّنَّهُمْ وَلَأُمَنِّيَنَّهُمْ وَلَآمُرَنَّهُمْ فَلَيُبَتِّكُنَّ آذَانَ الْأَنْعَامِ وَلَآمُرَنَّهُمْ فَلَيُغَيِّرُنَّ خَلْقَ اللَّهِ وَمَنْ يَتَّخِذِ الشَّيْطَانَ وَلِيًّا مِنْ دُونِ اللَّهِ فَقَدْ خَسِرَ خُسْرَانًا مُبِينًا).
وه ههر پزیشك یاناوهندێكی پزیشكی بهشدار بێت لهم جۆره نهشتهرگهریانهدا گوناهبارهو بهشداره لهو كاره حهرامه.
وه ههروهها له شهریعهتدا تهنانهت ههموو جۆره خۆشوبهاندنێكی نێر به مێ یان مێ بهنێر حهرام كراوه، لهفهرمودهی صهحیحدا هاتووه: (لَعَنَ النَّبِيُّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ المُخَنَّثِينَ مِنَ الرِّجَالِ، وَالمُتَرَجِّلاَتِ مِنَ النِّسَاءِ، وَقَالَ: «أَخْرِجُوهُمْ مِنْ بُيُوتِكُمْ) رواه البخاری (7/159) برقم: 5886
بهڵام بوونی گرفتی دوو توخمی (الخنثى) نێرهموكی له سكماكهوه له كهسێكدا گرفتی جینیی خیلقییهو كهسی گرفتار بێتاوانه و پێویستی به چارهسهر ههیه و, ئهو جۆره كهسانه جێگهی بهزهیین و, ئهبێت پاشگوێ نهخرێن و, به چاوی سووك سهیر نهكرێن و, لهناو كۆمهڵگهدا نهبێزرێندرێن و, دهستیان بگیرێت تا چارهسهر وهردهگرن و دێنهوه سهر حاڵ و باری سروشتی خۆیان، ههروهها له سهر ئاستی حكومهت و دهوڵهتدا پێویسته هاوكاری بكرێن و گرنگییان پێبدرێت.
وه ئهنجومهن له فهتوای ژماره (21) له بهرواری13/7/2021 ئاماژهی بهم حاڵهته كردووه، بۆیه ههر كهسێك له زكماكهوه، دارای ههردوو ڕهگهز بوو (نێرهمووك) بوو لایهكی به هێزتر بوو له لایهكی دیكهی، یان بهلای خۆیهوه تهواو ڕوون نهبوو كه نێره یان مێ وا باشه سهردانی لیژنهی پزیشكی تایبهتمهند بكات بۆ یهكلاكردنهوهی وچارهسهر كردنی، چونكه لهڕووی شهرعهوه دروسته نهشتهرگهری بۆ ئهنجام بدرێت و گوناهبار نابێت.
له كۆتاییدا: داواكارین له لایهنی پهیوهندیدار ڕێگری بكات له ههر ههوڵێكی گۆڕینی ڕهگهزو ههروهها هاوڕهگهزبازی كه لهم دواییانهدا بهداخهوه خهریكه بانگهشهی بۆ دهكرێت، چونكه ئهوه دیاردهیهكی دزێوو حهرامه و پێچهوانهی فیترهت و ڕهوشتی بهرزی مرۆڤایهتی و كوردهوارییه .
والله تعالى أعلم.
وصلى الله على سيدنا محمد وعلى آله وصحبه و سلم
وصلى الله على سيدنا محمد وعلى آله وصحبه و سلم
ئهنجومهنی باڵای فهتوا
15/ ژی القعده/ 1443ه = 15/6/2022م = 28/ جۆزهردان/ 2722ك
ر. ئ
15/ ژی القعده/ 1443ه = 15/6/2022م = 28/ جۆزهردان/ 2722ك
ر. ئ
بیروڕا
